ABD ve İsrail’in İran operasyonuna küresel tepkiler artıyor

ABD ile İsrail’in İran’a yönelik başlattığı saldırıların ardından birçok ülkeden art arda açıklamalar geldi. Liderler ve hükümet temsilcileri, gelişmelerin Orta Doğu’da gerilimi daha da tırmandırabileceği uyarısında bulundu.

ANKARA - BHA Enver İbrahim, X platformu üzerinden yaptığı açıklamada saldırıları sert sözlerle eleştirdi. İsrail’in İran’a yönelik hamleleri ile buna eşlik eden Amerikan askeri operasyonunun bölgeyi “felaketin eşiğine” sürüklediğini belirten Enver, müzakerelerin sabote edildiğini savundu.

ABD ve İran’a gerilimi artırmak yerine diplomatik çözüm arayışına dönme çağrısı yapan Enver, uluslararası toplumu da çifte standarttan kaçınarak harekete geçmeye davet etti. Ayrıca İran ve çevre ülkelerde bulunan Malezya vatandaşlarının güvenliği konusunda temasların sürdüğünü bildirdi.

Anthony Albanese, gelişmeleri yakından izlediklerini açıkladı. Avustralya vatandaşlarına İran’a seyahat etmemeleri, bölgede bulunanların ise ülkeyi terk etmeleri çağrısında bulunan Albanese, İsrail ve Lübnan için seyahat uyarı seviyesinin en üst düzeye çıkarıldığını duyurdu.

Endonezya Dışişleri Bakanlığı, ABD ile İran arasındaki müzakerelerin başarısızlıkla sonuçlanmasından duyulan üzüntüyü dile getirerek taraflara itidal çağrısında bulundu. Prabowo Subianto’nun, iki tarafın kabul etmesi halinde arabuluculuk yapmaya ve gerekirse Tahran’a gitmeye hazır olduğu bildirildi.

Tufan Erhürman, sosyal medya paylaşımında uluslararası hukukun ve diplomasinin esas alınması gerektiğini vurguladı. Erhürman, operasyonların kalıcı barış ve istikrar açısından ciddi riskler taşıdığına dikkat çekerek sorunların hukuk zemininde çözülmesi çağrısında bulundu.

Jiji Press’in aktardığına göre Japonya Başbakanı Takaiçi Sanae, hükümetin tüm risklere karşı hazırlık yapacağını ve Japon vatandaşlarının korunması için gerekli adımların atıldığını açıkladı. Başbakanlık bünyesinde “İran durumu”na ilişkin bir kriz irtibat ofisi kurulduğu bildirildi.

Pedro Sanchez, ABD ve İsrail’in tek taraflı askeri harekâtını reddettiklerini belirtti. Sanchez, operasyonun gerilimi artırdığını ve daha belirsiz bir uluslararası düzene yol açabileceğini ifade etti. İspanya Dışişleri Bakanı Jose Manuel Albares ise uluslararası hukuka saygı çağrısı yaptı.

Koalisyon ortağı Sumar ittifakından Kültür Bakanı Ernest Urtasun ve Sağlık Bakanı Monica Garcia da saldırıyı kınayan açıklamalarda bulundu. İran ile ABD arasındaki müzakere süreci devam ederken, İsrail ve ABD sabah saatlerinde İran’a yönelik ortak saldırılar başlattı.

İsrail Savunma Bakanlığı operasyonu “önleyici saldırı” olarak duyururken, ABD Başkanı Donald Trump “büyük bir operasyon” başlattıklarını açıkladı. Saldırılarda Tahran başta olmak üzere İsfahan, Kerec, Kum, Tebriz, Şiraz, Buşehr, Kirmanşah ve İlam kentlerinin hedef alındığı bildirildi.

İsrail ve İran hava sahalarını kapatırken, İsrail genelinde olağanüstü hal ilan edildi. İran ordusu ise İsrail’e balistik füzeler ve insansız hava araçlarıyla karşılık verdiğini açıkladı.

İran’ın ayrıca Bahreyn, Birleşik Arap Emirlikleri, Kuveyt, Katar ve Ürdün’de bulunan ABD üslerini hedef aldığı; Bahreyn’deki ABD donanma üssünün vurulduğu bildirildi. Gelişmeler, Orta Doğu’da yeni ve geniş çaplı bir çatışma riskine ilişkin endişeleri artırmış durumda.